Cantus Laurentianus [RECENSIE]

Cantus Laurentianus

Hans van Gelder bespeelt de orgels van de Eglise St. Laurent te Parijs en de Kathedraal H.H. Laurentius en Elisabeth te Rotterdam

Programma : Grand dialogue en Ut majeur (Marchand); O Lamm Gottes unschuldig BWV 656 (Bach); Partite diverse sopra l’ aria detta la Pasquina (Speth); Noem de overtreding (Lemckert); O Liefde die verborgen zijt (Lemckert); De aarde is vervuld (Lemckert); Choral I (Franck); Andantino (Bédard); Choralvariationen ‘Jesu meine Freude’ (Höller).

Label: D.E. Versluis

Bestelnummer: DEV-HVG1025

Speelduur: 77’17”

Boekje: 24 pagina’s (NL/EN)

Prijs: € 17,50

Muzikale interpretatie * * * * *

Programmakeuze * * * * *

Keuze van het instrument * * * * *

Kwaliteit van de opname * * * *

Informatie in het boekje * * * *

Grafische vormgeving * * * *

[button link=”http://www.orgelshop.nl/orgelnieuws” target=”_new” style=”large” title=”BESTELSERVICE”][/button]
‘De cd die er toch kwam’. Zo kondigde een lokaal weekblad de eerste solo-cd van Hans van Gelder aan. Toen de Barendrechtse organist in de Parijse Eglise Saint Laurent opnamen wilde maken, trof hij er een orgel dat niet bleek te functioneren zoals het zou moeten. Gevolg: een substantieel deel van de opnamen moest worden weggegooid en overgedaan. Daarnaast zorgde de nasleep van een ongeval ook nog eens voor vertraging in het vervolgproces. Kortom, een cd met een bewogen ontstaansgeschiedenis.

Voor de werken die opnieuw moesten worden opgenomen koos Hans van Gelder het orgel van een ander aan Sint Laurentius gewijd godshuis, namelijk dat van de kathedraal aan de Rotterdamse Mathenesserlaan. Daarmee is gelijk een deel van de titel verklaard. Ook het woord ‘cantus’ is hier op zijn plaats: het gekozen repertoire heeft voor het grootste deel een verband met ‘gezang’. Saillant detail: afgelopen zomer werd de 1.750ste sterfdag van Laurentius herdacht. Met een knipoog zou je deze cd een bijdrage aan dit herdenkingsjaar kunnen noemen…

Van Gelder koos voor een gevarieerd programma met muziek uit verschillende stijlperioden en landen. De cd opent stijlvol met Marchand, gevolgd door een van Bachs grotere koraalbewerkingen. De koraalgebonden werken hebben overigens alle een verband met de passie- en paastijd. Via een onderhoudende partita van Speth komen we uit bij Johann Th. Lemckert. Uitstekende koraalmuziek, die in de liturgische praktijk haar oorsprong vindt, maar die ook in een meer concertante context niet misstaat. Ik werd in het bijzonder getroffen door de meditatieve sfeer in ‘Noem de overtreding’.

Na Lemckert volgt wat mij betreft het hoogtepunt van de cd: Francks Premier Choral. Van Gelder bouwt hier met uitgekiende registraties en een beheerst tempo een enorme spanningsboog op die uitmondt in een geweldige climax. Zo indrukwekkend heb ik dit werk nog niet vaak gehoord! Een verstild Andantino van de Canadees Denis Bédard doet de luisteraar daarna weer even op adem komen. De cd wordt besloten met een reeks koraalvariaties van Karl Höller. Diens muziek borduurt voort op de erfenis van de Duitse en Franse laatromantiek, maar heeft ook neo-barokke elementen in zich. Höller behoort misschien niet tot de meest vernieuwende 20e-eeuwse componisten, maar zijn muziek zit goed in elkaar en zou best meer aandacht mogen krijgen dan nu het geval is.

Het Parijse orgel wordt hier gepresenteerd als een veelzijdig en veelkleurig instrument, waarbij onbewust de vraag opkomt hoe bijvoorbeeld Franck en Höller hier geklonken zouden hebben. Die vraag doet verder niets af aan de kwaliteiten van het Rotterdamse orgel, dat op deze cd zeker niet alleen als praktisch alternatief fungeert, maar absoluut een volwaardige plaats heeft.

Het tweetalige boekje bevat informatie over onder meer de orgels en de gespeelde werken. Alle teksten zijn van de hand van de organist zelf. Gebruikte registraties zijn helaas niet vermeld.

Met dit ‘debuutalbum’ levert Hans van Gelder een fraaie staalkaart van zijn meesterschap af. Ik durf deze uitgave dan ook zonder aarzeling aan te bevelen. [JOOST VAN BEEK]

[button link=”http://www.orgelshop.nl/orgelnieuws” target=”_new” style=”large” title=”BESTELSERVICE”][/button]

© 2008 www.orgelnieuws.nl