De Jong & De Jong Bach Cantatas Volume IV [RECENSIE]

Bach Cantatas Volume IV

Cantata movements for organ four hands

Euwe en Sybolt de Jong, Schnitger organ, Martinikerk Groningen

Nun komm, der Heiden Heiland (BWV 61/1, BWV 36/6, BWV 36/8); Wie soll ich dich empfangen (BWV 95/3); Kommst du nun, Jesu, vom Himmel herunter (BWV 137/2); Vom Himmel hoch, da komm ich her (BWV 248/I/9); Ihr Gedanken und ihr Sinnen (BWV 110/2); Ich wünschte mir den Tod (BWV 57/3); Ich ende behende mein irdisches Leben (BWV 57/7,8); Ich will nur dir zu Ehren leben (BWV 248/IV/6; Süsser Trost, mein Jesus kömmt (BWV 151/1); Wie schön leuchtet der Morgenstern (BWV 1/6, BWV 61/6, BWV 49/6); Gottlob! Nun geht das Jahr zu Ende (BWV 28/1); Du Friedefürst, Herr Jesu Christ (BWV 143/7); Gott, wie dein Name, so ist auch dein Ruhm (BWV 171/1).

Label: Westra Media

Nummer: WM 210909

Speelduur: 57’26”

Boekje: 40 pagina’s (NL, EN, DU)

Prijs: € 18,95

Uitvoering: * * * *

Opname: * * * (*)

[button link=”http://www.orgelshop.nl/orgelnieuws” target=”_new” style=”large” title=”BESTELSERVICE”][/button]
Ik vermoed dat er de afgelopen jaren weinig orgelcd’s zoveel media-aandacht hebben gekregen als de Bach-cd’s van Euwe en Sybolt de Jong. Er is dus al heel veel over gezegd en geschreven en ik voel me eigenlijk niet geroepen om daar nog heel veel aan toe te voegen. In zijn algemeenheid sluit ik me aan bij Wim Eradus, die aan het einde van zijn bespreking van het derde deel schreef dat deze cd’s vooral aan te bevelen zijn aan ‘liefhebbers van Bachs cantates die deze onnavolgbaar diepzinnige muziek weer eens op een andere wijze willen beleven’.

In tegenstelling tot de eerste drie delen hebben deel vier en vijf wel een thematische opzet: ze zijn gewijd aan respectievelijk de kerstkring en de paaskring. Op dit vierde deel klinken zodoende transcripties van delen uit cantates voor Advent, Kerst, Nieuwjaar en Epifanie.

Na de orgels van Bolsward, Leeuwarden en Kampen klinkt hier opnieuw een noordelijk instrument: het fameuze Schnitger-orgel van de Martinikerk in Groningen. Een orgel dat zich al ruimschoots bewezen heeft in de muziek van Bach en dat ook nu weer doet. Er worden maar weinig registers onbenut gelaten op deze cd!

De cd opent met het statige beginkoor uit BWV 61. Wie de cantate kent, zal zeker in de verleiding komen om bij de inzet van de cantus firmus mee te gaan zingen. En die verleiding zal ongetwijfeld vaker aanwezig zijn: er komt veel herkenbaars voorbij.

De orgelbewerking die Bach zelf van ‘Kommst du nun, Jesu, vom Himmel herunter’ maakte kennen we natuurlijk uit de Schübler-Choräle. In het arrangement voor orgel vierhandig heeft Sybolt de Jong de door Bach gegeven becijfering uitgewerkt in een zelfstandige continuopartij. Boeiend om het op deze manier te horen!

Een van de mooiste koren van Bach, het openingsdeel van de cantate ‘Wie schön leuchtet der Morgenstern’ (BWV 1) kon helaas niet worden meegenomen in dit deel van het project. Volgens de toelichting in het boekje zouden er in dat geval een orgel met vijf klavieren en drie organisten nodig zijn geweest om een bevredigend resultaat te bereiken…. Gelukkig zijn er wel twee andere bewerkingen van dit prachtige lied opgenomen.

Evenals voorgaande cd’s wordt ook deze cd besloten met een compositie in de ‘stile antico’, in dit geval een fuga die Bach waarschijnlijk componeerde voor Nieuwjaarsdag 1729.

De opname is vrij direct. In de plenumpassages klinkt het Martini-orgel soms zelfs een beetje geknepen. In de bewerkingen met een meer kamermuzikaal karakter stoort die directheid minder.

De toelichtingen op de muziek zijn bondig en pakkend, zoals we van de gebroeders gewend zijn. Verder zijn de gebruikte registraties vermeld en zijn ditmaal ook de teksten van de oorspronkelijke cantatedelen opgenomen.

Zoals gezegd kan de cd vooral worden aanbevolen als ‘extraatje’ voor mensen die al bekend zijn met de cantates van Johann Sebastian Bach. Desondanks hoeven anderen zich daardoor niet te laten weerhouden: er komen genoeg bekende melodieën voorbij en ook als zelfstandige muziek hebben deze bewerkingen zeker bestaansrecht. En misschien bewandelen sommigen wel de omgekeerde weg en komen ze via deze transcripties in aanraking met de bijzondere wereld die Bach-cantate heet. [JOOST VAN BEEK]

[button link=”http://www.orgelshop.nl/orgelnieuws” target=”_new” style=”large” title=”BESTELSERVICE”][/button]

© 2009 www.orgelnieuws.nl