20 augustus 2019

‘Een hemels cieraad van harmonie’

Ter gelegenheid van de recente restauratie van Steevens/Assendelft-orgel in de Waalse Kerk te Leiden verscheen bij uitgeverij Erve Muziek een boek mét cd waarin dit achttiende-eeuwse instrument in perspectief wordt geplaatst. Het boek stond onder redactie van Jaap Jan Steensma en Peter van Dijk.

 

De recente restauratie door Flentrop zou aanvankelijk alleen een groot onderhoud behelzen, maar leidde uiteindelijk tot meer. De orgelkas onderging een metamorfose en kon worden voorzien van een nieuwe, passende onderbouw. Ook werd de windverzorging voorzien van voetbediening, kreeg het orgel zijn zuivere middentoonstemming terug en werd de intonatie geretoucheerd.

Reden genoeg voor Stichting Muziek Waalse Kerk Leiden om opdracht te geven voor de uitgave van een boek over het herboren ‘cieraad’. Zes auteurs werkten aan het boek mee.

 

Orgelrapport

Centraal in ‘Een hemels cieraad van harmonie’ staat het instrument zelf, met onder meer een lijvig orgelrapport van Klaas Bolt uit 1967, toegelicht door Peter van Dijk en voorzien van de nodige archivalia. Van Dijk beschrijft ook de geschiedenis van het orgel na 1967 en de orgelmakers Steevens en Assendelft. Restauratierarchitect Hans F. Götz schrijft over de orgelkast en de restauratie daarvan.

 

Context

In de eerste drie hoofdstukken wordt het orgel van de Waalse Kerk geplaatst in zijn context. Kerkenraadsvoorzitter Henk Jan de Jonge beschrijft een korte geschiedenis van de Leidse Walenkerk en haar gemeenschap. Wim Diepenhorst, die als adviseur namens de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed bij de restauratie betrokken was, heeft onderzoek gedaan naar historische stemmingen in Hollandse orgels en nam het hoofdstuk over de theorie en toepassing van historische stemmingen voor zijn rekening. Het Leidse orgelbestand van de achttiende eeuw wordt beschreven door Jaap Jan Steensma.

 

Mensen

In het laatste deel van het boek komen de mensen aan bod die in de loop der tijd bij het instrument betrokken waren. Zo zijn er hoofdstukken gewijd aan de eerste organisten van het Leidse orgel en orgeladviseur Klaas Bolt. In interviews met orgelmakers Frits Elshout en Dick Koomans en organist Erik van Bruggen komen meer recente betrokkenen aan het woord.

 

CD

Op de bijgevoegde cd bespelen Jaap Jan Steensma, Peter van Dijk, Erik van Bruggen en Wim Diepenhorst het gerestaureerde orgel in Hollandse muziek uit achttiende-eeuwse handschriften, Hollandse klaviermuziek uit zeventiende en achttiende eeuw, improvisatie en klaviermuziek uit de catalogi van Estienne Rogér en Michel-Charles Le Cène.

 

 

Een hemels cieraad van harmonie

Het orgel van de Waalse Kerk te Leiden in perspectief

Redactie: Jaap Jan Steensma en Peter van Dijk

Met cd van het Steevens/Assendelft-orgel van de Waalse Kerk Leiden bespeeld door Jaap Jan Steensma, Peter van Dijk, Erik van Bruggen, Wim Diepenhorst

 

Programma cd: Uit Musicq voor Orgel: Martialement Tromba, Les Trompettes et Les Timbales, Marsch, Wilhel[mus] van Nass[ouwe] (Anonymus, Leiden 1736); ’t Gebedt des Heeren I (Radeker), Het Gebed onses Heeren Jesu Christi (Pool), Onze Vader (Van Blankenburg); ’t Gebedt des Heeren II (Radeker); Fuga Obligata (Van Blankenburg); Sonata 9 (Pool); Fantazia (Van Rijnsburgh); Malle Sijmon (Van Rijnsburgh); Canzona (Anonymus); Toccatina prima (Brunnenmüller); Menuet (Frischmuth); Geïmproviseerde koraalzetting en drie variaties over Psalm 9 (Van Bruggen); Toccata tutta di salti (Kerll); uit Sonate in F op. 1 nr. 2: Adagio-Allegro (Tartini); Les caractères de la guerre (Dandrieu)

 

Uitgave: Erve Muziek, Gorssel 2014
ISBN: 978-90-820510-2-5
Pagina’s: 220, hardcover met cd
Speelduur cd: 52’25
Prijs: € 29,50 (verzendkosten € 4,50)

 

[button link=”http://www.orgelshop.nl/orgelnieuws” target=”_new” title=”BESTELSERVICE”][/button]

X