18 juni 2019

Orgel Hervormde Kerk Krimpen aan de Lek gerenoveerd

Het orgel van de Hervormde Kerk te Krimpen aan de Lek heeft onlangs een grondige renovatie ondergaan die werd uitgevoerd door Elbertse Orgelmakers te Soest. Op woensdag 29 oktober wordt het orgel opnieuw in gebruik genomen.        

 

Het orgel, dat in 1975 in grote lijnen zijn huidige gestalte kreeg, is door Elbertse inwendig opnieuw opgebouwd. Zo zijn onder meer de klaviatuur, mechaniek, de windvoorziening en twee tongwerken vernieuwd en is de klankgeving geheel herzien.

 

Assendelft

Van het orgel in de Kerk aan de Lek is het rugpositief het oudste gedeelte. Rond 1760 werd het door Pieter Assendelft gebouwd als balustrade-orgel. In 1868 kwam het in Krimpen aan de Lek terecht waar men tot dan toe nog niet over een orgel beschikte. De herkomst van het Assendelft-orgel is onbekend.

 

Uitbreiding

In 1943 plaatst Gerrit van Leeuwen een Hoofdwerk en Pedaal in een nis achter het Assendelft-orgel. Enkele jaren daarna volgt uitbreiding met een Quintadeen 16. Herstel van het orgel dient zich in 1966 aan. In 1968 begint orgelmaker Slooff uit Ouderkerk aan den IJssel aan de werkzaamheden. Uiteindelijk wordt besloten het orgel geheel te vernieuwen.

 

Slooff

In 1975 wordt het Sloof-orgel in gebruik genomen. Het Assendelft-orgel wordt als rugpositief opgenomen in een groter geheel met een nieuwe hoofdkas in aansluitende stijl. Het orgel krijgt drie manualen en pedaal; de toetstractuur wordt mechanisch, de registertractuur elektrisch met sleepmotoren. De laden worden nieuw gemaakt met een gereserveerde plaats voor een zestienvoets tongwerk op het Hoofdwerk en enkele gereserveerde plaatsen op het pedaal. Van het beoogde Bovenwerk (zwelwerk) worden alleen de voorzieningen in de klaviatuur aangebracht.

 

Renovatie

Naar aanleiding van een rapportage van adviseur Aart Bergwerff uit 2011 wordt besloten het orgel grondig te renoveren. Uit drie offertes wordt de aanbieding van Elbertse Orgelmakers als meest passend gekozen. In 2013 wordt het orgel op de hoofdkas en de frontpijpen na naar Soest getransporteerd.

 

Het binnenwerk is geheel opnieuw ingedeeld en opgebouwd op nieuw lagerwerk. Onder het Hoofdwerk is een nieuwe onderkas gemaakt waarin een compleet nieuwe, tweemanuaals klaviatuur is aangebracht. De binnenkas achter het front van 1975 is nieuw gemaakt met een scheiding tussen Hoofdwerk en Pedaal. Ook de mechaniek is nieuw gemaakt, waarbij de elektrische registertractuur is vervangen door mechanische tractuur.

 

Windvoorziening

De windvoorziening is vernieuwd, twee balgen uit 1975 zijn hergebruikt en een nieuwe schokbalg aangebracht. Waar het orgel voorheen een afzonderlijke windmotor voor het Rugwerk had, wordt het nu gevoed één windmotor voor het gehele instrument.

 

Windladen

De windladen zijn geheel gerenoveerd. Het rugwerk beschikte sinds 1975 over twee lade-delen: voor C-c3 en (onder in de rugwerkkas) voor cis3-f3. Gedacht werd dat het eerstgenoemde ladedeel nog van Assendelft was, dit bleek echter niet het geval. Deze lade is nu met vijf tonen uitgebreid tot één complete lade. De pedaalladen zijn nieuw gemaakt. Alle flexibele conducten zijn vervangen door loden conducten.

 

Pijpwerk

Het pijpwerk is gereinigd en waar nodig hersteld. De twee tongwerken, Trompet 8 en Dulciaan 8 zijn vervangen door nieuwe exemplaren naar eigen factuur van de orgelmakers, de kelen belegd met lood. De Octaaf 4 en de Octaaf 2 van het Hoofdwerk stonden deels in het front, hiervoor is nieuw pijpwerk op de lade geplaatst. Tenslotte is de intonatie van het orgel compleet herzien.

 

Ingebruikname

Op woensdag 29 oktober om 20.00 uur vindt de feestelijke heringebruikname plaats. Adviseur Aart Bergwerff zal het orgel bespelen in een concert en een klankdemonstratie die hij samen met orgelmaker Elbertse zal geven. Er is ook ruimte voor samenzang die zal worden begeleid door Arnold Bregman, de hoofdorganist van de kerk. Na afloop is er koffie.

 

 

Dispositie

 

Hoofdwerk C-f3

Quintadeen 16
Prestant 8
Roerfluit 8
Octaaf 4
Fluit 4
Quint 3
Octaaf 2
Mixtuur IV
Cymbel III
Trompet 8 – 2014
Gereserveerde plaats

 

Rugwerk C-f3

Prestant 8 discant
Holpijp 8
Prestant 4
Roerfluit 4
Quint 3
Gemshoorn 2
Terts 1 3/5 discant
Nasard 1 1/2
Mixtuur III-IV
Dulciaan 8 –  2014

 

Pedaal C-d1

Prestant 16
Subbas 16
Drie gereserveerde plaatsen

 

Werktuiglijke registers

Koppel Hoofdwerk-Rugwerk
Koppel Pedaal-Hoofdwerk
Koppel Pedaal-Rugwerk
Tremulant Rugwerk

 

© 2014 fotografie www.orgelfoto.nl

X