20 april 2018

Recent groot onderhoud orgels Breda, Hasselt en Groningen afgerond

In de afgelopen periode werd groot onderhoud aan de orgels in de Waalse Kerk te Breda, de Stephanuskerk te Hasselt en de Pelstergasthuiskerk te Groningen afgerond. Het werk in Hasselt en Groningen kon in het kader van de BRIM worden uitgevoerd. In Breda moest het werk uit eigen middelen worden betaald. 

Aan twee van de orgels werden de werkzaamheden uitgevoerd door Verschueren Orgelbouw te Ittervoort. Orgelmakerij Bakker & Timmenga te Leeuwarden tekende voor het werk in Groningen. Adviseur bij de drie projecten was Aart van Beek te Balkbrug.

Breda, Waalse Kerk

Verschueren Orgelbouw verzorgde een zeer noodzakelijke schoonmaak van het hoofdwerk van het König-orgel in de Waalse Kerk te Breda. Uitvoering kon niet langer worden uitgesteld omdat de vervuiling, mede veroorzaakt door het intensieve gebruik van het kerkgebouw, het onmogelijk maakte een stemming op een verantwoorde manier uit te voeren.

Het orgel werd in 1763 vervaardigd door Caspar en Ludwig König. Kort na de bouw werd de dispositie iets gewijzigd door Ludwig König. Het orgel heeft als enige instrument van König de originele toonhoogte en  temperatuur (vrijwel middentoon) die in de originele steminrichtingen van de in 1900 afgekoppelde frontpijpen bewaard bleef.

Bij de werkzaamheden is de toestand gehandhaafd zoals die in 1992 bij de restauratie door Verschueren was gerealiseerd. Toen werd de dispositie van het hoofdwerk teruggebracht naar de toestand van circa 1773. Het onderwerk, dat in 1885 door J.J. van de Bijlaardt werd toegevoegd, werd in aangepaste vorm gehandhaafd.

De restauratie van het gehavende schilder- en verguldwerk kon wegens het ontbreken van voldoende middelen nog niet worden uitgevoerd. Ook de schoonmaak van het onderwerk is daarom uitgesteld.

Meer over het orgel: www.waalsekerkbreda.nl

 

Hasselt, Grote of Stephanuskerk

Verschueren Orgelbouw voltooide de tweede fase van groot onderhoud aan het Rudolf Knol-orgel uit 1806. In 2012 werd de eerste fase voltooid. Toen lag het accent op het Rugwerk, ditmaal op het Hoofdwerk en het Pedaal.

In 2012 werd de originele piano/forte-installatie, een afsluiter van vijf registers van het Rugwerk, weer gangbaar gemaakt. Nu zijn de telescoophulzen op de windladen van Hoofdwerk en Pedaal verwijderd en zijn geweven ringen aangebracht. Bij het Rugwerk werd dat al in 2012 uitgevoerd.

Het pijpwerk werd waar nodig hersteld. De bestaande toestand werd overigens niet gewijzigd.

Meer over het orgel: www.knolorgelhasselt.nl

 

Groningen, Pelstergasthuis

Orgelmakerij Bakker & Timmenga voerde groot onderhoud uit aan het door hen in 1990 gerestaureerde Schnitger/Hinsz-orgel. Het betrof hoofdzakelijk een schoonmaak.

Daarnaast werden de tongwerkkoppen voor zover nodig beter passend in de stevels gemaakt en werd de klankgeving van diverse pijpen van de Quintadeen 16’ verbeterd.

De windvoorziening werd van een afdekking voorzien.

Meer over het orgel: www.arpschnitger.nl

 

Gegevens met dank aan Aart van Beek

 

© 2017 fotografie Aart van Beek, Balkbrug

X