Van Dam-orgel Eernewoude gerestaureerd

Onlangs is de restauratie van het Van Dam-orgel in de Hervormde Kerk van Earnewâld (Eernewoude) voltooid. Orgelmakerij Bakker en Timmenga te Leeuwarden voerde de werkzaamheden aan het negentiende-eeuwse instrument uit.

De firma L. van Dam te Leeuwarden bouwde het orgel in 1874. Daarbij werd gebruik gemaakt van ouder materiaal. Zo is het handklavier is van Van Gruisen en bevat het orgel voor een deel ouder pijpwerk. In de loop van de tijd werd er relatief weinig aan het orgel gewerkt. Wel is op een onbekend moment een elektrische windvoorziening toegevoegd.

Bij een restauratie van het kerkgebouw in 2014-2015 werd de balustrade met onderbouw opnieuw geschilderd. De groene tint werd vervangen door een lichte eikenimitatie, de basementlijst van de balustrade kreeg een donkere marmerimitatie.

Bij de werkzaamheden van Bakker en Timmenga in 2016 omvatten een integrale restauratie van het orgel. Zo werd de windlade gerestaureerd en werd de magazijnbalg opnieuw beleerd. Een nieuwe elektrische windvoorziening werd aangebracht en verplaatst van de achterzijde naar de zijkant van het orgel geplaatst. Hiervoor werd de invoer gewijzigd. De windkanalen met tremulant werden winddicht gemaakt.

Van de tractuur werd alle draadwerk vernieuwd, evenals de voor Van Dam kenmerkende messingarmen met palmhouten eindklosjes. Het pedaal en het handklavier zijn van overmatige speling ontdaan, terwijl het ivoorbeleg opnieuw werd verlijmd en genageld.

De bestaande orgelbank was op een zeker moment  voorzien van een achterleuning en werd voor de meeste organisten als te laag ervaren. Een nieuwe, enigszins hogere orgelbank werd gemaakt in dezelfde stijl als de bestaande orgelbank. Nieuwe led-verlichting werd aangebracht in de lessenaar en voor het pedaalklavier.

Het metalen pijpwerk werd uitgedeukt en waar nodig gerepareerd. Ook het houten pijpwerk werd hersteld. De frontpijpen werden gepolijst en de labia verguld. Tenslotte werd de orgelkas gerestaureerd en het schilderwerk hersteld.

 

Dispositie

Manuaal C-f3
Prestant 8
Bourdon 16 discant
Holpijp 8
Octaaf 4
Fluit d’amour 4
Octaaf 2
Quint 3 discant –  2 2/3′ + 2′

Pedaal C – g0
Aangehangen

Werktuigelijk register
Tremulant

Stemming: gelijkzwevend
Toonhoogte: a = 430 Hz

 

© 2016 foto Bouwbedrijf Swart B.V., Eastermar