'In dulci jubilo' in Leiden [RECENSIE]

Bas de Vroome bespeelt het orgel van de Hooglandse Kerk te Leiden.

J.Pzn. Sweelinck: “Allein Gott in der Höh’ sei Ehr”, “Ons is gheboren een kindekijn”. A. van Noordt: Psalm 2. D. Buxtehude: Magnificat primi toni (BuxWV 203), “In dulci jubilo” (BuxWV 197). J.S. Bach: Pastorale (BWV 590), “Allein Gott in der Höh’ sei Ehr” (BWV 663). J.-A. Guilain: Pièces pour le Magnificat. L.-C. Daquin: Noël X.

Nummer: SKD 15650804.

Speelduur: 69’50”.

Booklet: 8 pagina’s; Nederlands.

Prijs: € 15,00.

Muzikale interpretatie * * * *

Kwaliteit van de opname * * * * *

[button link=”http://www.orgelshop.nl/orgelnieuws” target=”_new” style=”large” title=”BESTELSERVICE”][/button]
“De Kerstgedachte, verklankt op het orgel (1565) van de Hooglandse Kerk te Leiden, met muziek van Sweelinck en Van Noordt, voert ons terug naar de 16e en 17e eeuw”. Daarmee leidt Aad Alblas de begeleidingstekst van deze in 2007 opgenomen cd in. Het is een uitgave van de Hervormde Gemeente van Delft.

Nu hebben mensen met kerst de meest uiteenlopende en vaak ook wel vreemde gedachten, maar het vervolg van Alblas’ beknopte programmatoelichting maakt gelukkig enigszins duidelijk waar het om te doen is. Bas de Vroome stelde een programma samen met muziek die op enigerlei manier relatie heeft met de eerste hoofdstukken van het evangelie van Lucas. De titel van de cd, “In dulci jubilo”, verwijst naar een volkskerstlied uit de 14de eeuw, dat helaas bijna niemand meer kent. Die tekst, deels in het Latijn, deels in het Duits, is overigens minder teder dan Alblas ons voorhoudt, maar eerder stralend, helder als het licht in de Kerstnacht en nog met theologische diepgang ook (zie http://ingeb.org/spiritua/nunsinge.html). Van Buxtehude speelt De Vroome de koraalbewerking op deze oude melodie. Jammer is het dat hij niet ook nog één of beide bewerkingen (BWV 608 en 729) van Bach op deze melodie opnam, temeer daar daarvoor ruimte was geweest.

Het programma wordt geopend met muziek uit het Amsterdam van de Gouden Eeuw. Sweelincks variaties op het Lutherse glorialied “Allein Gott in der Höh’ sei Ehr” en op “Ons is gheboren een Kindekijn” klinken erg mooi op het Leidse orgel.

Dat De Vroome van Anthoni van Noordt de variaties op Psalm 2 heeft gekozen, ligt voor de hand. Het is in de liturgie van oudsher de psalm voor de Kerstnacht. De psalm uit het Geneefse psalter heeft een krachtige, om niet te zeggen baanbrekende melodie.

Fris en kleurrijk is De Vroome’s vertolking van het Magnificat primi toni van Buxtehude. Dat het “Hollandse” orgel van de Hooglandse kerk zich ook goed leent voor muziek uit de Franse Barok, horen we in een Magnificatsuite van Jean-Adam Guilain, een Duitse componist die in Frankrijk werkte. Dat het tweede van zijn vier suites is, de Suite du second ton, wordt uit de tekst van de cd niet duidelijk. De tertsregisters en de Trompet komen hierin goed van pas.

Centraal in het programma staan twee composities van Bach, de speelse Pastorale en het Leipziger koraal “Allein Gott in der Höh’ sei Ehr”, met de cantus firmus in de tenor. Hierin is een prominente rol voor de prachtige Vox humana weggelegd. Bas de Vroome speelt dit stuk met een mooie cantabile voordracht en een grote expressie.

Goed gekozen als slot van het programma zijn de variaties op een bekend kerstlied (“Midden in de winternacht”) van Daquin.

Het is een opname die prettig en afwisselend om te beluisteren is. Wie zelf met de kerstdagen als organist actief is, wordt door De Vroome bovendien nog op enkele goede ideeën gebracht.

De opname van Aad van der Waal is evenwichtig en duidelijk. Het Leidse orgel is wat klein voor die grote ruimte. Daarom is het goed dat de microfoons kennelijk niet te ver weg hebben gestaan.

Ten slotte viel me nog iets anders op. Op een foto in het booklet kijkt Bas de Vroome ons vrolijk aan, zittend aan de klavieren van – naar ik vermoed – geen Leids maar een Delfts orgel. Maar dat hij daar in zo’n overduidelijke zomerse outfit zit, vind ik vreemd. Vat maar geen kou in de Kerstnacht! [BERT WISGERHOF]

[button link=”http://www.orgelshop.nl/orgelnieuws” target=”_new” style=”large” title=”BESTELSERVICE”][/button]

© 2009 www.orgelnieuws.nl