Overrompelend, dat was het woord dat ik zocht toen ik hoorde hoe Kei Koito haar jongste album met Bachs Pièce d’orgue opende. De afgelopen jaren heeft zij ons vaker verrast met originele interpretaties, maar bij deze laatste schijf doet ze er nog een schepje bovenop.
advertentie
De laatste jaren hoorden we minder van Koito. Voor opnamen en concerten trok ze jarenlang de wereld over, met een voorliefde voor Duitsland en de Martinikerk in Groningen. Die periode lijkt voorbij, maar gelukkig lag er nog een opname uit 2020 in het archief die het volop waard was om alsnog uit te brengen.
Enorme drive
Koito kennen we als een vaardige organist, niet alleen technisch, maar vooral ook met een aanstekelijke stijl. Een vergelijking met haar leeftijd- en landgenoot Masaaki Suzuki ligt voor de hand, maar waar Suzuki veel dichter bij de partituur blijft, is Koito creatiever. Haar enorme drive resulteert soms wel in wat hoge tempi, bijvoorbeeld in BWV 647 en de c-moll BWV 546. Door dat laatste werk ‘jaagt’ ze in net iets meer dan tien minuten heen, waar haar collega’s vaak twee tot drie minuten extra nodig hebben. Gek genoeg klinkt het nergens gehaast. Wel gaat er iets verloren van de grandeur die juist deze c-moll zo kenmerkt.
Door die aan houdende vaart bekruipt je soms het gevoel dat Koito een marathon loopt. Wie haar intensief volgt, raakt diep onder de indruk van haar techniek en het plezier dat zij eraan beleeft. Maar op enig moment vrees je wel de beruchte inzinking die iedere marathonloper kan treffen. Ze redt het!
Ontspannen
Aan het einde kiest ze voor een fraaie uitloop met haar eigen bewerking van het Suscepit Israel uit het grootse Magnificat, waardoor je als luisteraar toch ontspannen bij de finish aankomt. Ondanks mijn eerdere kanttekeningen genoot ik volop van het geheel.
Ansbach
Dat de St. Gumbertus in Ansbach een geweldig Wiegleb/Reil-orgel heeft, is hier al vaak gememoreerd. Met haar uitgekiende registerkeuzes haalt Koito echt het beste uit het instrument naar boven. Jammer genoeg zijn de registraties niet in het booklet opgenomen.
Claves heeft bovendien een ongelooflijk mooie opname gemaakt, waarin het optimaal genieten is van zowel de kunst van Koito als de klankkleuren van Wiegleb en Reil.
Bach Organ Masterworks Vol VI
Bach: Fantasia/Pièce d’orgue in G, BWV 572; Fugue in c, BWV 575; 6 Schübler Choräle BWV 645-650; Prelude & Fugue in c, BWV 546; Canonic Variation on ‘Vom Himmel hoch, da komm’ ich her’ BWV 769a; Prelude & Fugue in C, BWV 545; Fugue on Magnificat ‘Meine Seele erhebt den Herren’. tonus peregrinus, BWV 733; ‘Suscepit Israel’ from Magnificat, BWV 243/10
Kei Koito, Wiegleb/Reil-orgel (1739/2007) Hof & Stiftskirche St. Gumbertus te Ansbach (D)
Claves Records – CD 3044, TT 61,37, opname oktober 2020, booklet 24 pp EN/FR, prijs 28,95 (ook via streaming) | claves.ch
