12 december 2017

Europese Orgelkunst in de 20ste en 21ste eeuw

Het vierde en laatste nummer van de 40e jaargang wordt afgesloten met een reeks bijdragen die de ontwikkeling van de orgelkunst in de 20e en 21e eeuw in een Europees perspectief plaatsen.

Om te beginnen vraagt Peter Maus aandacht voor vroeg twintigste-eeuwse orgels die niet beschermd zijn als monument en daardoor dreigen te verkommeren. Voor deze instrumenten is er dringend actie nodig. Drie van deze orgels zijn grote drieklaviersinstrumenten, gebouwd door Jos Stevens (1874-1936), die wegens hun bijzonder ontwerp en artistieke kenmerken een markante plaats innemen in het orgellandschap.

Patrick Collon (°1942) is een orgelmaker die zowel in België als in Europa orgels heeft gebouwd in een hoewel hij het woord verfoeit, ‘neobarokke’ stijl. Zijn instrumenten, geïnspireerd op 17de en 18de-eeuwse voorbeelden, sluiten aan bij een stroming die ontstond vanuit de Orgelbewegung in de twintiger jaren van de vorige euw en die zich overal in Europa en daarbuiten verder ontwikkelde en verspreidde. Luk Bastiaens had met hem een uitvoerig en boeiend gesprek over zijn leven als orgelmaker en over de ontwikkeling van de orgelbouw in de twintigste eeuw tot nu.

Op 15 september werd het nieuwe concertzaal orgel van het Paleis voor Schone Kunsten (Bozar) officieel in gebruik genomen met de wereldcreatie van het ‘Concerto pour orgue et orchestre’ van de Brusselse componist en organist Benoît Mernier (°1964). Het nieuwe instrument wordt besproken en geduid door Luk Bastiaens.

Peter Van de Velde, kathedraalorganist te Antwerpen, creëerde op 22 juni 2017 een nieuw orgelconcerto van Robert Groslot met het Antwerp Symphony Orchestra. Hij maakt ons wegwijs in deze partituur waarbij de componist alle mogelijkheden van het orgel benut.

Patrick Roose beschrijft in een vierde aflevering de lotgevallen van het Vlaamse orgelerfgoed tijdens de Groote Oorlog van 1914-1918.

Stijn Hanssens, die dit vierde nummer van deze jubileumuitgave samenstelde, laat tenslotte de vier improvisatoren Kristiaan Van Ingelgem, Bart Wuilmus, Kris Wittevrongel en Paul De Maeyer aan het woord die samen de 15de Orgelkunst-cd realiseerden op het Forrest-orgel (1873) van de Sint-Stefanuskerk te Gent en het Thomas-orgel (2013) van de Onze-Lieve-Vrouw- en Sint-Leodegariuskerk te Bornem.

Het laatste nummer van 2017 sluit af met de gebruikelijke rubrieken als orgelactualia, nieuwe uitgaven, overzicht van de orgelconcerten en de inhoud van de internationale orgeltijdschriften.

X