Schumann für Pedalflügel [RECENSIE]

Eind vorig jaar verscheen onder de titel ‘Robert Schumann – Werke für Pedalflügel’ een cd door Arjen Leistra gespeeld op het Bätz/Witte-orgel in de Oude Kerk in Delft. Op het programma staan hier 6 Studien für den Pedalflügel, 4 Skizzen, 6 Fugen über BACH en twee pianocomposities in een bewerking van Karg-Elert, totaal een 70 minuten muziek.

Het spel van Arjen Leistra in deze opname is technisch trefzeker, articulatie en frasering verzorgd. Hij kent het orgel in de Delftse Oude Kerk hoorbaar goed (of heeft goed beluisterd), de registraties in bijvoorbeeld de zes canonische studies zijn goed uitgekiend. De Vier Skizzen (vooral de nummers 1 en 2) worden duidelijk gemarkeerd uitgevoerd met een goede timing. Wel heb ik hier en daar, bijvoorbeeld in Studie 2 & 4 en Skizze 4, het gevoel dat de voordracht wat zwieriger kan en wat meer verleiding kan hebben, het blijft wat stijfjes.

De BACH-fuga’s worden overtuigend uitgevoerd. Wel lijkt een neiging te bestaan om wat veel nadruk te geven aan (BACH-) thema-inzetten. In de fraai lichtvoetig gespeelde vierde BACH-fuga werkt dit goed, in de derde weer minder: daar wordt het voorspelbaar en lijkt het wat storend voor de voortgang van de muziek. De eerste BACH-fuga wordt ingezet met een zekere authoriteit in de lange noten, een registercrescendo wordt, net als in de zesde fuga, knap gerealiseerd. In fuga 6 wordt naar het einde toe een versnelling toegepast die op mij niet zo geslaagd overkomt; de spanning in de muziek zelf neemt toe, de registratie maakt een crescendo, door ook in tempo te versnellen lijkt de beweging naar het slot wat los te slaan.

Ondanks het feit dat het orgel van ongeveer gelijke datering is als de composities, ben ik niet geheel gecharmeerd van de klank. De donkere sonore grondstemmen van Witte klinken fraai en overtuigen in de rustige werken. De kunde van de organist toont aan dat een registercrescendo goed te realiseren is, maar wanneer de klank sterker wordt valt me de klank tegen en werkt die vooral vermoeiend. De sterkere registraties klinken mij wat boers, vooral een (lage, wat schrale) mixtuur (van het rugwerk?) is me te pregnant aanwezig. Er lijkt soms scherpte (‘snelheid’) te missen, wat met name in de Skizzen naar mijn idee een manco is.

De opname lijkt wat direct, maar de verhouding tussen directe klank en galm is goed, waardoor het geheel toch niet ‘droog’ klinkt. In de tuttiklank van het orgel lijkt het orgel wat (pedaal)fundament te missen wat ook in de nagalm terugkomt. De lage tonen zijn veel sneller ‘weg’ dan het midden/hoog.

De informatie in het booklet over de componist, de Pedalflügel, de composities, de solist en het orgel is beknopt (in Nederlands en Engels). Helaas wordt niet toegelicht waarom voor dit orgel is gekozen (en/of waarom überhaupt voor orgel is gekozen) en hoe de ‘vertaling’ naar het orgel tot stand is gekomen. Het ontwerp lijkt wat standaard; orgel+componist voorop, orgel+solist achterop, de kleurkeuze sluit netjes aan bij de groenige kleur van het orgel.

Arjen Leistra werkt gestaag aan de opbouw van zijn carriere en presenteert met deze cd een aardige productie met verzorgd en degelijk orgelspel. [HENNIE VAATSTRA]

Robert Schumann – Werke für Pedalflügel

Arjen Leistra – Bätz-Witte orgel – Oude Kerk Delft

Studien für den Pedalflügel op. 56; 4 Skizzen op. 58; 6 Fugen über B.A.C.H. op. 60; Twee pianocomposities bewerkt door S. Karg-Elert: Abendlied op. 85/12 & Träumerei op. 15/7.

Label: STH Quality classics
Nummer: CD 1407762
Speelduur: 69’53”
Boekje: 16 pagina’s (N, E)
Prijs: € 16,90

Muzikale interpretatie * * * *
Programmakeuze * * * *
Keuze van het instrument * * *
Kwaliteit van de opname * * * *
Informatie in het boeklet * * *
Grafische vormgeving (cd en boekje) * * *