Van Vulpen-orgel Vredeskerk Veenendaal in gebruik genomen

Op donderdag 1 oktober is het Van Vulpen-orgel in de hervormde Vredeskerk in Veenendaal in gebruik genomen. Het orgel in 1961 gebouwde orgel is afkomstig uit de Marcuskerk te Utrecht.

De Vredeskerk werd in 1949 in gebruik genomen als derde kerkgebouw van de Hervormde Gemeente van Veenendaal. De kerk is, onder architectuur van G. van Hoogevest, opgetrokken in de stijl van de Delftse School.

Het Van Vulpen-orgel is het derde orgel dat de daarvoor bestemde plaats boven de kansel inneemt. In 1949 plaatste C.A. Vlot te Oud-Alblas een instrument met elektrische tractuur (18/IIP, waarvan 5 transmissies). Dit werd in 1971 vervangen door een orgel van H.J. Vierdag (12/IIP).

Het Vierdag-orgel werd al langere tijd als niet toereikend ervaren voor de zo’n vierhonderd zitplaatsen tellende Vredeskerk. Op zoek naar een vervangend orgel kwam men, onder advies van Jaap Jan Steensma, op het spoor van het Van Vulpen-orgel in de Marcuskerk te Utrecht.

Verkocht

De protestantse wijkgemeente van de Marcuskerk is begin 2018 samengegaan met de Nicolaikerk, waarbij de Nicolai als vierplek werd gehandhaafd. De Marcuskerk werd in 2018 verkocht aan Motion Church, die voor haar bijeenkomsten geen gebruik maakt van het orgel. In 2019 werd het orgel verkocht aan de Hervormde Gemeente van Veenendaal.

Voor het Vierdag-orgel werd een nieuwe bestemming gevonden in de rooms-katholieke parochiekerk van Zbralavice in Tsjechië, waar het in 2020 werd geïnstalleerd.

In Veenendaal vindt het Utrechtse Van Vulpen-orgel zijn derde standplaats. Het werd in 1961 gebouwd voor de gereformeerde Immanuelkerk te Utrecht. De gereserveerde Dulciaan 16 werd op een later moment geplaatst. De Immanuelkerk kwam in 1983 in handen van de Stichting Johan Maasbach Wereldzending, waarna het orgel nog hetzelfde jaar verhuisde naar de hervormde Marcuskerk.

Het Van Vulpen-orgel in de Marcuskerk te Utrecht | beeld orgelfoto.nl
Overplaatsing

De firma Gebr. Van Vulpen te Utrecht verzorgde de overplaatsing van Utrecht naar Veenendaal. Daarbij werd het orgel gereviseerd. Het orgel bleef grotendeels ongewijzigd. De orgelkas werd opnieuw geschilderd in een kleurstelling passend bij zijn nieuwe omgeving. Daarnaast werd de Nasard 1 1/3 vervangen door een Sesquialter II, waarbij het register in halfgeopende stand kan worden gebruikt als Nasard 2 2/3.

Het Van Vulpen-orgel in Veenendaal in nieuwe kleurstelling
Ingebruikname en publiekspresentatie

De kerkelijke ingebruikname vond plaats op donderdag 1 oktober. Het orgel werd daarbij bespeeld door de plaatselijke organisten, die het instrument lieten horen in psalmbewerkingen en begeleiding van samenzang. Dat deed ook pastor loci ds. J.B. ten Hove, die tevens een meditatie verzorgde. Adjan Smitsman, directeur van Van Vulpen, gaf een toelichting bij de werkzaamheden.

Op zaterdagmiddag 14 november wordt het orgel aan het publiek gepresenteerd. Daarbij zal adviseur Jaap Jan Steensma ingaan op de historie van het instrument en het stemmenpalet demonstreren. Het Van Vulpen-orgel is niet alleen in solo’s te beluisteren, er is ook gelegenheid het instrument zelf te bespelen. Meer informatie is te vinden op vredeskerkveenendaal.nl.

Dispositie

Hoofdwerk C-f3
Prestant 8
Roerfluit 8
Octaaf 4
Spitsfluit 4
Octaaf 2
Mixtuur IV-V
Dulciaan 16
Trompet 8

Rugwerk C-f3
Holpijp 8
Prestant 4
Roerfluit 4
Gemshoorn 2
Sesquialter II disc.
Scherp II-III
Kromhoorn 8

Pedaal C-f1
Subbas 16
Prestant 8
Fagot 16
Schalmey 4

Werktuiglijke registers
Koppeling Hoofdwerk – Rugwerk
Koppeling Pedaal – Hoofdwerk
Koppeling Pedaal – Rugwerk
Tremulant Rugwerk