Tickell bouwt nieuw orgel voor Manchester Cathedral

tickell organ manchester cathedral

Na een lange periode van onderhandelen kon de firma Tickell uit Engelse Northampton nu bekend maken dat het contract is getekend voor de bouw van een nieuw orgel in de kathedraal van Manchester, officieel the Cathedral and Collegiate Church of St Mary, St Denys and St George.

Verwacht wordt dat de komst van het nieuwe orgel een impuls zal geven aan zowel de veelkleurige liturgische praktijk als aan de openbare functie van de kathedraal als concertruimte. Het nieuwe orgel vervangt een instrument van Harrison & Harrison, ontworpen door Norman Cocker, gebouwd in 1952/1957 als opvolger van het Father Smith-orgel dat in de Tweede Wereldoorlog onherstelbare schade had opgelopen.

Oxaal
Het nieuwe orgel krijgt een plek op het middeleeuwse oxaal, dat hiertoe verstevigd zal worden. Zoals in deze opstelling gebruikelijk, krijgt het orgel twee fronten: een tamelijk klassiek front, gericht naar het koorgedeelte, waar dagelijks de meer klassieke diensten plaats vinden, en een wat eigentijdser front, gericht naar het schip van de kathedraal, de plek waar op zondagmorgen modernere diensten rond het nieuwe liturgisch centrum worden gehouden, alsmede concerten en diocesane diensten.

Divisies
Verdeeld over zes divisies krijgt het orgel 79 stemmen, bespeelbaar vanaf twee vierklaviers speeltafels: een mechanische speeltafel op het oxaal en een verrijdbare electrische speeltafel beneden. De hoofdkas bevat het pijpwerk van Great, Swell en Pedal. De positiefkast aan de koorzijde bevat het Choir, aan de zijde van het schip spreekt het Positive, beide bespeelbaar vanaf hetzelfde manuaal. Aan de zuidkant van het koor wordt in twee etages het Solo geplaatst.

Van het huidige orgel worden de 32-voets registers, geplaatst in de Jesus Chapel, hergebruikt, alsook twee hogedruktongwerken en de Contre Viole van het Solo. Great, Swell, Positive en Pedal krijgen een mechanische tractuur, Solo, Choir en de 32’ pedaalregisters worden elektrisch aangestuurd. Ook de koppels werken elektrisch.

Veelzijdig en kleurrijk
Gestreefd is niet naar een universeel concept, maar wel naar een veelzijdig en kleurrijk instrument dat in de liturgische behoeften van de kerk kan voorzien en als concertinstrument kan fungeren. Zodoende zijn op zowel Great als Swell twee mixturen geplaatst die elkaar qua samenstelling overlappen. De lagere mixtuur kan gebruikt worden in romantische werken; de hogere mixtuur voor neo-barokke werken en speciale effecten. De combinatie van beide mixturen moet een helder, gebalanceerd klankbeeld opleveren dat zich leent voor de uitvoering van barokmuziek.

Ongebruikelijkheden
De ruimtelijke beperkingen leverden in combinatie met de grootse opzet en het verlangen naar een vrijstaande orgelkast enkele ongebruikelijkheden op in de dispositie. Zo is het zwelwerk vrij compact gehouden door geen zestienvoets labiaal te disponeren. Het is de huisstijl van de firma om Haskells (inwendig ‘verkropte’ pijpen) toe te passen voor de achtvoets strijkers in het Swell. Zodoende past het geheel toch in een zesvoets zwelkast.

Verder is de hoogte van het Great geminimaliseerd door geen zestienvoets tongwerk te plaatsen, maar twee zestienvoets labialen, waaronder een strijker. Het grootste pijpwerk op de Great lade is derhalve ook slechts 6vt lang. Daardoor passen Swell, Great en Choir & Positive boven op elkaar in de rijzige 16-voets orgelkast.

De bouw van het nieuwe orgel begint volgend jaar, oplevering wordt verwacht begin 2017.

Tickell
De firma Tickell bestaat sinds 1982 en werkt op vooruitstrevende wijze, gebruikmakend van eigentijdse technieken. Recente, spraakmakende projecten waren onder meer de nieuwe orgels voor Worcester Cathedral (2007), Keble College Oxford (2011) en St Mary’s Cathedral in Newcastle (2013).

De grondlegger van het bedrijf, Kenneth Tickell, overleed afgelopen zomer geheel onverwacht op 57-jarige leeftijd. Het bedrijf wordt voortgezet door zijn vrouw en naaste medewerkers. Het nieuwe kathedraalorgel voor Manchester is nog geheel ontworpen door wijlen Kenneth Tickell.

 


Dispositie

De complete dispositie van het orgel voor Manchester Cathedral is te vinden op de website van Tickell:

www.tickell-organs.com

 

Beeld: Westfront vanuit het schip gezien (links), oostfront van uit het koor (rechts)

© 2014 beeld www.tickel-organs.com