KERNSTEEK [23]

We hebben nog steeds een overschot aan goed opgeleide vakorganisten en een tekort aan orgels waar die mensen al hun talenten kunnen laten horen. Natuurlijk, er zijn genoeg veelzijdige of juist eenzijdige orgels met dito concertseries, maar waar de ene serie uitblinkt in professionele organisatie daar gaat de andere mank aan slordig amateurisme. En ook inteelt is de orgelwereld niet vreemd, gezien het weinig verhulde ‘backscratching’ en de ‘maestro-leerling connectie’.

Als gretige speler kun je dus wachten op uitnodigingen voor concerten, maar beter is het jezelf te promoten en concertorganisatoren van je bestaan op de hoogte te stellen, desnoods met een voorbeeldprogramma dat toegesneden is op het betreffende orgel. Maar dan nog is niets zeker, want plaatselijke concertcommissies worden, naar eigen zeggen, bedolven onder de aanvragen en zouden uiteindelijk wel eens heel opportunistisch hun jaarprogramma kunnen samenstellen (“wordt onze organist er wijzer van?”, “ach, we nemen X. maar weer, die kennen we hier”, “of anders nemen we Y, die neemt altijd zo veel eigen fans mee”). En als er dan speelgrage organisten worden uitgenodigd, moeten de organisatoren soms wekenlang wachten tot het de dames en heren behaagt hun programma op te sturen, dat dan ook wel weer.

Terugkijkend op het afgelopen zomerseizoen was het weer veel van hetzelfde, niet verwonderlijk bij zo ontzettend veel orgelconcerten. We werden weer doodgegooid met ‘Geen dag zonder Bach’. Zo kennen wij er ook nog wel een paar: ‘Geen klanck zonder Franck’, ‘Op z’n frans met Mans’, ‘Geen orgelpret zonder Jolivet’, al zal de werving van de laatste slogan de meeste orgelliefhebbers ontgaan.

Nog een constatering: onze Zuid-Nederlandse organisten komen er bekaaid vanaf, tenminste boven de grote rivieren. Waar bekende spelers van boven die rivieren regelmatig de weg vinden naar het Zuiden, is dat andersom niet vanzelfsprekend. Is er dan nog steeds sprake van verzuiling? Houdt de orgelwereld op bij Hedel? In al die zogenaamde orgelcentra als Alkmaar, Haarlem, Leiden, Amsterdam, Utrecht, Zwolle, Kampen, Groningen en ga zo maar door missen we namen van erudiete spelers als Ad van Sleuwen, Hans Leenders, Marcel Verheggen, Ruud Huijbregts, Jo Louppen, Anja Hendrickx, Theo Hes, Jean-Pierre Steijvers en Tjeu Zeijen (om er enkele te noemen).

En dat ze in die Zuidelijke Nederlanden orgelmanifestaties kunnen organiseren wordt al jarenlang bewezen door de voorbeeldige samenwerking van de orgelcommissies, wat in Noord-Brabant resulteert in een fraaie glossy en in Limburg in een compleet programmaboek. Wij weten dat er ook sprake is van bundeling van krachten en pr in Groningen, Friesland en de regio Leiden, maar nergens is zo duidelijk wat er te doen én te horen valt als in Limburg. Van alle (!) concerten is het programma vermeld, naast biografische gegevens van de organisten én gegevens plus foto’s van de orgels. Het kost wat voorbereiding, maar daar heb je ook wat. Het zijn zelfs collector’s items, die festivalboekjes.

In de diverse kerken zien we veel namen voorbijkomen van Noord-Nederlandse organisten. Wat ook opvalt is de grote aandacht voor werk van eigen bodem én eigentijdse muziek. Ook het experiment wordt niet geschuwd, zelfs niet (juist niet) op orgels die nu niet bepaald als veelzijdige concertinstrumenten bekend staan. Ook hier resulteert het bouwjaar van het orgel nog wel eens in de discutabele keuze van orgelmuziek uit het betreffende jaar, wat dan weer ‘muziek uit de schatkamer der onbenulligheden’ oplevert, maar het zij ze vergeven naast zoveel ander mooi spul.

Surf eens naar website van de SOL, www.stichting-sol.nl , en meld u aan als donateur. Weer eens wat anders dan een nieuw Bach-orgel.

Nagekomen bericht: de International Organisation of Organ Contests Doping Affairs (IOOCDA) heeft onlangs besloten om enkele vroegere winnaars van het Internationaal Improvisatie Concours Haarlem hun overwinning af te pakken en levenslang te schorsen. Het zou gaan om Hans Haselböck, Jan Raas, Jaroslav Tuma, Jos van der Kooy en Gerben Mourik. Het zou gebleken zijn dat zij in hun studietijd gebruik zouden hebben gemaakt van EPO (Electro-Pneumatisch Orgel). [KERNSTEEK]

Een kernsteek levert al eeuwenlang een discussie op. Volgens de een helemaal okay, voor de ander volstrekt fout. Dat verklaart dus waarom de schrijver m/v van de nieuwe column op Orgelnieuws tegendraads kan zijn. Soms zelfs in het geheel niet objectief. Maar wel altijd betrokken op de orgelwereld. De teksten ingeleverd via een vage server in Verweggistan, tast zelfs de redactie in het duister wie ‘Kernsteek’ is.

Wilt u reageren?

Natuurlijk kan dat …

info@orgelnieuws.nl

© 2012 www.orgelnieuws.nl