Overijsselse orgels uit de periode 1450 tot 1825

vlagsma overijsselse orgel 1450-1825

Het manuscript lag al even op de plank, maar dankzij de inspanningen van het Nationaal Orgelmuseum en anderen kwam het dit jaar dan toch tot de publicatie van Auke H. Vlagsma’s boek Overijsselse orgels uit de periode 1450 tot 1825.

Vlagsma (83) promoveerde in 1992 met een proefschrift over het Hollandse orgel in de periode van 1670 tot 1730. Daarnaast verscheen in 2003 zijn boek De Friese orgels van 1500 tot 1750.

Ook in deze publicatie, het resultaat van uitgebreid archiefonderzoek, beperkt hij zich tot een afgebakende periode. Die begint bij bewaard gebleven, midden-15e-eeuwse contractstukken van Zwolse orgels en eindigt in 1825. Waarom dat jaar als eindpunt is gekozen, wordt niet helemaal duidelijk, of het moet de opmerking zijn dat rond dat jaar het classicisme werd vervangen door de romantiek. De ontwikkelingen in de daaropvolgende twee eeuwen blijven daarmee onbesproken.

In het boek gaat Vlagsma in op de orgels in de steden Kampen, Zwolle en Deventer en de kwartieren van Vollenhove, Salland en Twente. Daarnaast wijdt hij hoofdstukken aan de orgelmakers, de organisten en de (architectuur van) orgelkassen. Tot slot worden de restauraties van negen belangrijke orgels besproken, waaronder de orgels in de Michaëlskerk in Zwolle, de Hervormde Kerk en de HH Simon en Judaskerk in Ootmarsum, de Bovenkerk in Kampen en de Dorpskerk van IJsselmuiden.

Voor wie geen al te hoge eisen stelt aan een typografie die een goede navigatie en leesbaarheid van een naslagwerk vooropstelt of op zoek is naar een overdaad aan beeldmateriaal, valt er meer dan genoeg informatie te halen uit dit boek over een begrensde maar hoogst interessante periode uit de Overijsselse orgelgeschiedenis.

dr. Auke H. Vlagsma

Overijsselse orgels uit de periode 1450 tot 1825

Nationaal Orgelmuseum, Elburg 2022 – ISBN 978-90-832201-0-9, 416 p., prijs € 39,50