RECENSIE Virtuoso!

Daniel Moult (*1976) is iemand die flink aan de weg timmert. Zijn documentaire ‘The Elusive English Organ’ oogstte veel waardering. Een interessant project, waarin het Engelse orgel uit de periode 1650-1830 centraal staat, met de vraag waarom zo weinig orgels van vóór 1830 bewaard zijn gebleven. Voor de Royal School of Church Music verzorgt hij een driedelige lesmethode ‘The Complete Church Organist’, waarvan inmiddels twee delen zijn verschenen.

Heel interessant: een orgelmethode die voor de volle 100% focust op het kerkelijk orgelspel! Bij Bärenreiter verscheen recent ‘An Easy Bach Album for Organ’, verzorgd door Moult: eenvoudige klavierstukken, de makkelijkste delen uit de ‘acht kleintjes’, een paar koraalbewerkingen, als eerste kennismaking met Bach voor de beginnende organist.

Voor zijn dvd/cd ‘Virtuoso’ koos Moult als opnamelocatie de parochiekerk in Bridlington, een stadje aan de Britse oostkust, zo’n 45 kilometer ten noorden van Hull. Hier bouwde Charles Anneessens in 1889 een flink instrument (oorspronkelijk III/42, nu IV/76) dat sinds de restauratie door Nicholson (2004-2006) in perfecte staat verkeert. Het van oorsprong Frans getinte orgel is door diverse ingrepen (Hill 1922, Compton 1949, Nicholson 1976, 1990 en 2004/06) steeds meer Engels gaan praten, maar het blijft een hybride. De Priory heeft een aangename akoestiek waarin alle details verstaanbaar blijven terwijl de muziek toch geenszins droog klinkt. Die verstaanbaarheid is zeer welkom, want Moult stort een heleboel snelle nootjes over de luisteraar uit. Zijn programma bestaat uit twintigste-eeuwse orgelliteratuur waarop het motto ‘Virtuoso!’ voluit van toepassing is. Schijnbaar moeiteloos rollen de meest veeleisende stukken uit zijn vingers en voeten: de drie Préludes et Fugues op. 7 van Dupré, Transports de Joie van Messiaen, Miroir van Ad Wammes, toccata’s van Schmidt, Duruflé en Koehne, de Fantasmagorie van Alain en een preludium van Andries van Rossum. Een stuk als de Toccata uit 1924 van Franz Schmidt heeft sowieso al het nadeel dat het niet klinkt alsof het heel lastig is – en als je dan ook nog zo’n Daniel Moult bezig ziet, die het allemaal uit z’n mouw lijkt te schudden…. Maar schijn bedriegt!

De virtuositeit van Moult is werkelijk adembenemend, bijna griezelig. Zijn programma omvat uitsluitend twintigste-eeuwse composities. De Gothic Toccata van Graeme Koehne –naar ’t schijnt het meest gespeelde orgelwerk van Australische bodem- en het Praeludium super MI FA van onze landgenoot Andries van Rossem behoren nog niet tot het ijzeren repertoire. Het Anneessens/Nicholson-orgel voldoet vooral goed in muziek die niet om een heel specifiek klankkarakter vraagt. Miroir van Ad Wammes: fantastisch, met die transparante fluiten. De eerdergenoemde Toccata van Schmidt: mooi belijnd en briljant. Van Rossem, Koehne: niks mis mee. In de Franse muziek mis ik evenwel de ‘bite’ van de Franse tongwerken. Als je net Gillian Weir met ‘Dieu parmi nous’ van Messiaen vanuit de St. Ouen in Rouen hebt bekeken, is ‘Transports de joie’ vanuit Bridlington Priory toch wel een ietwat bleek gebeuren, de vlekkeloze uitvoering van Moult ten spijt. De cameramensen hebben goed werk geleverd: we kunnen de organist vanuit diverse perspectieven op de vingers kijken, de mooie hoekjes van de kerk komen ook in beeld, maar de montage is heel natuurlijk.

Als bonustracks bevat de dvd beeldmateriaal van de kerk, de omgeving, het binnenwerk van het orgel, alsook trailers van twee andere dvd’s van Fugue State: de productie ‘The Elusive English Organ’ met Daniel Moult en ‘Desert Fugue’ met George Ritchie en Christoph Wolff, over ‘Die Kunst der Fuge’ van Bach. Voor wie het hele programma nog eens wil beluisteren zonder te worden afgeleid door al die mooie beelden, is een audio-cd bijgevoegd. [DICK SANDERMAN]

Virtuoso! Music for Organ

Daniel Moult performs virtuosic twentieth-century music on the organ of Bridlington Priory

Toccata (Schmidt), Fantasmagorie (Alain),
Trois Préludes et Fugues, op. 7 (Dupré),
Thème et Variations from Hommage à Frescobaldi (Langlais), Toccata from Suite, op. 5 (Duruflé),
Gothic Toccata (Koehne),
Miroir (Wammes),
Praeumbulum super MI FA (Van Rossem),
Transports de joie d’une âme devant la gloire du Christ qui est la sienne from l’Ascension (Messiaen)

Label: Fugue State Films

Nummer: FSFDVD003 [dvd+cd]

Speelduur: 66’ (cd)

Prijs: € 14,95

[button link=”http://www.orgelshop.nl/orgelnieuws” target=”_new” style=”large” title=”BESTELSERVICE”][/button]

© 2013 www.orgelnieuws.nl