Asperen neemt J.Fr. Witte-orgel in gebruik

In de Hervormde Grote Kerk te Asperen is op woensdag 10 februari het gerestaureerde orgel van J.Fr. Witte (1894) in gebruik genomen. Het oorspronkelijk voor de Rotterdamse Noorderkerk gebouwde orgel werd gerestaureerd en geplaatst door Verschueren Orgelbouw uit Heythuysen.

In Asperen plaatst Mart. Vermeulen uit Woerden in 1912 een orgel in een neogotische kas. Uiteindelijk wordt het binnenwerk in 1969 buiten gebruik gesteld en later gesloopt. De afgelopen decennia is in Asperen gebruik gemaakt van een elektronisch orgel. In 2004 komt vervanging van dit Heyligers-orgel door het orgel van de voormalige Noorderkerk te Rotterdam in zicht.

Het orgel van de Noorderkerk wordt in 1894 gebouw door Johann Frederik Witte. De orgelkas, een ontwerp van de architect van de kerk B. Hooykaas jr., wordt vervaardigd door de firma Van Malsen te Den Haag. Het snij- en beeldhouwwerk wordt uitgevoerd door V.L.F. Kok. Organist M.H. van ’t Kruijs adviseert bij de bouw. Hij bespeelt ook het orgel op 14 december 1894 voor genodigden en begeleidt de samenzang bij de officiële ingebruikname, twee dagen later.

Foto: situatie in de Noorderkerk te Rotterdam

In 1941 voert de firma De Koff te Utrecht wijzigingen uit aan het pijpwerk. De Violon 8′ wordt geherintoneerd en een aantal registers wordt geheel of gedeeltelijk van zijbaarden voorzien. De bekers van de Trompet 8′ worden een halve toon opgeschoven, groot C krijgt een nieuw beker.

In 1974 wordt de Noorderkerk gesloten. Het orgel wordt gedemonteerd en opgeslagen bij de firma Verschueren te Heythuysen, in afwachting van een bestemming. De tinnen frontpijpen worden omgesmolten, de bekers van de Trompet 8′ vinden in 1986 nieuw emplooi in het orgel van de St. Bavokerk te Raamsdonk en voor de bas van de Fagot 16′ wordt in 1996 een nieuwe bestemming gevonden op het pedaal van het orgel van de Salvatorkerk in Bodegraven.

Aan het eind van de negentiger jaren laten de hervormde Asperenaren hun oog vallen op het Rotterdamse Witte-orgel. Voor de restauratie en plaatsing van het orgel is geen subsidie van monumentenzorg beschikbaar en moet uit eigen middelen worden. De inmiddels opgerichte Stichting Orgel Hervormde Kerk Asperen weet met hulp van andere fondsen de benodigde gelden binnen te halen en krijgt in 2004 toch de financiering van het project rond. Verschueren Orgelbouw te Heythuysen krijgt de opdracht, geadviseerd door Aart Bergwerff en Witte-kenner Dr. Teus den Toom.

Verschueren verzorgt de volledige restauratie van het orgel waarbij de frontpijpen en de ontbrekende tongwerken worden gereconstrueerd. De bas van de Fagot 16′ kan worden overgenomen uit Bodegraven, de discant wordt nieuw bijgemaakt. De Trompet 8′ wordt nieuw gemaakt naar voorbeeld van het origineel in Raamsdonk. De orgelkas wordt opnieuw geschilderd in de oorspronkelijke eikenimitatie.

Ingebruikname

De officiële ingebruikname van het orgel vond plaats op woensdag 10 februari. Aart Bergwerff bespeelde het orgel in orgelliteratuur; Marco den Toom en de plaatselijke organist Henk van der Plassche begeleidden de samenzang.

 

Woensdag 17 februari is er een orgelconcert door Aart Bergwerff en Marco den Toom in Piet van Egmond-stijl: een mix van klassieke en populaire orgelmuziek. Aanvang 20.00 uur. Toegang gratis.

 

Zaterdag 27 februari is er een kooruitvoering door het Christelijk mannenkoor Soli Deo Gloria uit Urk onder leiding van Jaap Kramer. Marco den Toom begeleidt die avond op het Witte-orgel. Aanvang 20.00 uur. Entree: € 7,50.

Dispositie

Hoofdwerk C-f3

Bourdon 16

Prestant 8

Violon 8

Roerfluit 8

Quintadeen 8

Octaaf 4

Octaaf 2

Cornet V (af gis)

Mixtuur III-IV-V

Fagot 16

Trompet 8

Bovenwerk C-f3

Salicet 8

Viola 8

Holfluit 8

Gemshoorn 8

Salicet 4

Fluit 4

Woudfluit 2

Dulciaan 8

Pedaal C-d1

Prestant 16

Subbas 16

Octaaf 8

Bourdon 8

Octaaf 4

Bazuin 16

Trombone 8

Werktuiglijke registers

Manuaalkoppel

Koppel Pedaal-Hoofdwerk

Ventiel

Calcant

© 2010 www.orgelnieuws.nl

© 2010 fotografie www.orgelfotografie.nl