20 september 2019

Bedevaartskerk Brielle neemt eerste orgel in gebruik

Zaterdag 21 juni is tijdens een pontificale eucharistieviering het ‘nieuwe’ orgel van de Bedevaartskerk H.H. Martelaren van Gorcum te Brielle ingezegend. Het instrument van Maarschalkerweerd is afkomstig uit Zwijndrecht en werd na restauratie geplaatst door Elbertse Orgelmakers te Soest.

 

De Bedevaartskerk, gebouwd op de plaats waar in 1572 negentien rooms-katholieke priesters door de Watergeuzen werden vermoord, werd in 1931 gebouwd naar ontwerp van H.P.J. de Vries. Aanvankelijk werd de orgelbegeleiding verzorgd door een harmonium, later door een eenklaviers electronium. In 1999 werd door het Bisdom Rotterdam een orgel aangekocht dat op dat moment, ongebruikt, aanwezig was in de H. Hartkerk te Zwijndrecht. Dit orgel was oorspronkelijk in 1876 door P. Maarschalkerweerd & Zn. gebouwd voor de Barbarakerk te Bunnik en was in 1938 naar Zwijndrecht overgeplaatst. Daar werden diverse wijzigingen uitgevoerd aan instrument en front. Tussen 1962 en 1966 voerde de firma Vermeulen te Alkmaar verdere wijzigingen door.

 

Klaviatuur Maarschalkerweerd-orgel Bedevaartskerk Brielle
Klaviatuur Maarschalkerweerd-orgel Bedevaartskerk Brielle

Oorspronkelijke dispositie

Recent werd het orgel door de Elbertse Orgelmakers te Soest gerestaureerd en teruggebracht naar de oorspronkelijke dispositie. Het in 1938 hoger geplaatste front werd gehandhaafd in verband met de aanwezigheid,van het grote schilderij van de Martelaren van Gorcum boven de kerkingang,  De pinakels werden in eenvoudige vormgeving gereconstrueerd door Johan ten Berge.

 

Krappe nis

Het orgel is nu opgesteld in een krappe nis boven de kerkingang. In deze nis is geen ruimte meer voor de opstelling van een koor of solist. Helaas gaf het bisdom geen toestemming voor plaatsing van het orgel beneden in de buurt van het liturgisch centrum. Tijdens de inzegening bleek de afstand tussen orgel en koor (ca. 40 meter) vrijwel niet overbrugbaar, niet alleen door de afstand maar ook door het bescheiden karakter van het orgel en de moeilijke akoestische omstandigheden in het kerkgebouw.

 

Inzegening

De inzegening werd verricht door Mgr. J.H.J. van den Hende, bisschop van Rotterdam. Muzikale medewerking verleenden de Kathedrale Cantorij onder leiding van Marc Schaap en organist Aart de Kort. In de middag volgde een toelichting op de restauratie en plaatsing door orgelmaker Hans Elbertse en KKOR-adviseur Ton van Eck.

 

Dispositie

 

Manuaal I  C-f3
Bourdon 16
Prestant 8
Roerfluit 8
Octaaf 4
Fluit 4
Quintfluit 3
Octaaf 2

 

Manuaal II C-f3
Prestant 8’ – vanaf c0
Holpijp 8 B/D
Viola di Gamba 8
Openfluit 4

 

Pedaal C-d1
Geen eigen registers

 

Werktuiglijke registers
Pedaalkoppeling Manuaal I
Manuaalkoppeling

 

Temperatuur: evenredig zwevend
Toonhoogte: a1=435 Hz

 

 

© 2014 fotografie Aart de Kort

X