Orgelland in coronatijd I: organist en muziekdocent Kees Nottrot

Ook het orgelleven heeft te maken met de gevolgen van de nog voortdurende intelligente lockdown. Concerten, excursies en festivals afgeblazen. Digitale kerkdiensten, lessen op afstand … Hoe doorstaat Nederland orgelland deze bijzondere tijd? Voor Kees Nottrot, organist van de Martinikerk in Bolsward en muziekdocent, is het leven zeker niet stilgevallen.

‘Natuurlijk zijn alle kerkdiensten direct vervallen in Bolsward. We nemen nu telkens een korte vervangende dienst op, zoals dat in veel kerken gebeurt.’ Zoals met Pasen. ‘Het blijft natuurlijk een rare ervaring om met een trompettist keihard U zij de glorie te spelen in een hele lege kerk.’

Muziekles op afstand

Normaal is de werkweek van de in Sneek woonachtige Nottrot (48) geheel gevuld met lesgeven aan verschillende Friese centra voor de kunsten. Voornamelijk aan pianoleerlingen maar ook aan een tiental organisten. Dat gebeurt nu allemaal online. ‘Straks meldt zich weer een leerling via Facetime. Mijn mobieltje draait overuren.’

Dat is eigenlijk best te doen, vindt hij. ‘Je bent wel erg afhankelijk van een goede verbinding. Mensen komen soms met complete opstellingen aanzetten waarbij je het ideale shot krijgt, maar de geluidsverbinding laat dan te wensen over. Als permanente oplossing is het niet geschikt omdat je de finesses niet echt goed kan horen. Maar, for the time being …’

Het bevalt de leerlingen ook wel. ‘Ze zitten de hele dag thuis, hè. Hoe een hekel ze ook aan school hebben, ze missen hun dagelijkse ritueel van naar school gaan. En om dan de hele dag thuis te zitten, dan voelen ze zich lamlendig, dus dan zijn ze eigenlijk wel blij dat je belt.’ 

Nu iedereen thuiszit hebben ouders veel meer in de smiezen wat hun kind eigenlijk uitvoert.

Het afstandsonderwijs heeft ook zijn voordelen. ‘Nu iedereen thuiszit hebben ouders veel meer in de smiezen wat hun kind eigenlijk uitvoert. Ze horen ook wat ik van ze vraag. Daar wordt dan ook meer op toegezien dan wanneer ze het te druk hebben met hun eigen werk.’ 

Zijn orgelleerlingen moeten het even stellen zonder hun lesorgels. ‘Ik geef op zaterdagmorgen les op het Ahrend-orgel in Joure en er zijn ook leerlingen die naar Bolsward komen. Wat ze nu erg missen is de klankkwaliteit van het pijporgel’.

Notre-Dame

Zijn werkweek werd vorige week woensdag even onderbroken door een interview met Hart van Nederland. Het was op 15 april een jaar geleden dat de brand in de Notre-Dame in Parijs uitbrak. Nottrot heeft sinds 1987 een bijzondere band met de kathedraal en organist Olivier Latry, op wiens uitnodiging het destijds als zestienjarige het grote orgel mocht bespelen. Vorig jaar schoof hij bij enkele media aan tafel om iets over het relatief gespaarde, iconische orgel te vertellen.

Nu een jaar later staat het orgel nog steeds in de zwaar getroffen kathedraal. Voordat de SBS-cameraploeg in Bolsward langskwam had hij nog even contact met Latry. ‘Het plan was eind april te beginnen met die demontage van het orgel. Dat was toch nog sneller dan ik dacht. Maar dat is nu vanwege de coronacrisis voor onbepaalde tijd uitgesteld.’

 ‘Olivier maakte zich ook zorgen over de loodvergiftiging. Ze zijn ook een beetje bang of dat lood ook weer effect heeft op de pijpen.’ ‘Sowieso zijn het voor Latry lastige tijden, je zal als organist voor een x-aantal jaren niet op je orgel terechtkunnen en niet ook inkomsten moeten missen door het wegvallen van al die concerten … ’

Concertserie

In Bolsward was de concertserie op het Hinsz-orgel voor deze zomer inmiddels rond. ‘We hebben een serie samengesteld met diverse mensen uit het buitenland. Je vraagt je nu ook af: wat moeten we daarmee? Dat blijft nog onzeker, terwijl de zomer wel sneller dichtbij komt.’

‘Op Tweede Paasdag hebben we het concert van Martin Mans op YouTube gestreamd. Daar keken (live) gemiddeld zo’n 750 mensen naar. Het is mooi als je zoveel mensen daar toch weer een plezier mee kan doen.’ 

Of dit het nieuwe normaal wordt als het deze zomer nog niet mogelijk is om concerten met publiek te organiseren? ‘Misschien’, denkt Nottrot. ‘Maar als iedereen dat gaat doen, wordt de spoeling wel dun. We denken daar nog over na. Misschien in een andere of afgeslankte vorm.’ 

‘Wel willen we het Hinsz-orgel via YouTube op een andere manier onder de aandacht houden. Hoe dat eruit ziet hopen we binnenkort bekend te maken.’